پژوهشـى در عـدالت صحـابه 

• فهرست كتاب

• سخن مترجم
• پيشگفتار
• بخش اول
• فصل اول
• مفهوم لغوى صحابه
• الف ـ معنى صحابه و مشتقات آن در لغتنامه ها:
• ب ـ معنى و مفهوم صحابه در قرآن كريم:
• ج ـ بررسى آيات قرآن:
• د ـ موارد كاربرد صحبت در قرآن:
• معنى اصطلاحى صحابه:
• الف ـ توضيح ابن حجر در مورد اين تعريف:
• ب ـ ارزش اين تعريف از نظر ابن حجر:
• ج ـ ابزار شناخت صحابه:
• د ـ تمامى ملت صحابه اند:
• فصل دوم
• عدالت صحابه نزد اهل سنت
• دليل اهل سنت بر عدالت صحابه چيست؟
• معنا و مفهوم عدالت صحابه نزد اهل سنت:
• كيفر اعتقاد نداشتن به عدالت اصحاب
• اين همه سختگيرى چرا؟
• يادآورى:
• توجيه و تخفيف اين زياده روى:
• پاسخ و دفع اين نظريه:
• آثار اين تعميم:
• پرسش و نتيجه گيرى:
• نقد نظريه اهل سنّت:
• اتفاق در معناى لغوى و اصطلاحى كلمه صحابه:
• قصد جمع ميان آراء مختلف:
• فايده اين تقسيم چيست؟
• برترى، يك سنت الهى است.
• دليل شرعى برترى:
• طبقات صحابه:
• طبقات صحابه بر حسب تقسيم حاكم در مستدرك:
• نظام فضيلت و برترى در اسلام:
• اركان فضيلت و برترى و نشانه هاى عدالت:
• حكم بر طبق اين موازين و معيارهاى ارزشى:
• پرسشها:
• فصل سوم
• نقض اصل پيكره نظريه
• نقض برهان اهل سنت:
• مرورى گذرا:
• نقض نظريه عدالت صحابه:
• دلايل رد نظريه:
• توضيح دلايل رد:
• پديده نفاق:
• حكم قطعى الهى:
• تعارض نظريه عدالت صحابه با قرآن كريم:
• تحليل مثالهاى سه گانه:
• حكم اهل سنت درباره اين سه نفر:
• كداميك سزاوار تصديق است:
• تعارض نظريه عدالت تمام صحابه با سنت نبوى:
• تحليل مثالها:
• واقعيت عينى اين نظريه را رد مى كند:
• تحليل و بررسى مثالها:
• منافات اين نظريه با روح اسلام:
• تحليل مثالها:
• تناقض نظريه عدالت تمام صحابه:
• نكته قابل توجه:
• نقش صحابه در تشريع:
• فصل چهارم
• شيعه و نظريه عدالت صحابه
• 1ـ دوستى و محبت شيعه نسبت به صحابه:
• 2ـ صحابه از ديدگاه شيعه:
• 3ـ نكته اساسى اختلاف:
• 4ـ دعاى شيعه درباره اصحاب محمد ((صلى الله عليه وآله وسلم)):
• 5ـ مشهورترين دعاى شيعه:
• فصل پنجم
• ريشه هاى نظريه عدالت صحابه
• توصيف ابن عباس از صحابه
• گواهى و سفارش حذيفة بن يمان صحابى پيامبر:
• پايان كار زبير صحابى:
• پايان كار طلحه صحابى:
• هم پيمان خود را مى كشد:
• پايان كار عمار بن ياسر صحابى:
• دليل معاويه:
• معاويه قاتلان عثمان را كيفر مى دهد:
• نظر حسن بصرى درباره معاويه:
• مفاخر معاويه:
• فصل ششم
• راه صحيح شناخت صحابه عادل:
• مقدمه بحث:
• در اين دعاها دقت كنيد!
• احتمالات: بر حسب معيارهاى بحث موضوعى صرف، سه احتمال پيش روى ما وجود دارد:
• راه حل:
• راه رسيدن به اين شناختها:
• عوامل بازدارنده:
• حرف آخر درباره عدالت صحابه:
• بهم ريختگى اوراق:
• حادثه اى در جهت كشف شرعى:
• عدالت تمامى صحابه:
• تقسيمات منطقى:
• نتيجه:
• چگونه صحابه عادل را بشناسيم:
• كليد عدالت:
• صحابه عادل:
• نمونه هايى از ناآگاهى مردم شام و عراق:
• اينها پيروان معاويه بودند:
•  
• بخش دوم
• ريشه هاى تاريخى نظريه عدالت تمام صحابه
• فصـل اول
• ريشه قبيله اى نظريه عدم جمع ميان نبوّت و خلافت
• الف ـ عشاير قريش:
• ب: ساختار سياسى:
• ج: كوشش براى تغيير ساختار سياسى:
• د: شايعه نبوت:
• هـ: اعلام نبوت:
• و: حمايت بنى هاشم از پيامبر:
• ز: تلاش جهت حفظ ساختار سياسى به انگيزه حسادت:
• ح: جنگ براى ساختار سياسى و به انگيزه حسادت، نه به خاطر بتها:
• ط: پيامبرى در بنى هاشم غير قابل انكار است:
• ى: بيشترين مقاومت در برابر بنى هاشم:
• ك: موج پرشتاب و فراگير:
• ل: خويشاوندى پاك اساس شرعى بودن خلافت:
• م: انقلاب و دگرگونى:
• متن كامل جريان:
• ن: توجيه شرعى براى محروميت بنى هاشم از خلافت:
• س: نتائج انديشه منع از جمع ميان نبوت و خلافت:
• فصل دوم
• ريشه هاى سياسى انديشه عدالت تمام صحابه
• نظام سياسى اسلام:
• ركن اول: رهبرى سياسى:
• هدف خداوند از گزينش رهبرى سياسى چيست؟
• ركن دوم: پيوند ميان عقيده و رهبرى سياسى:
• ركن سوّم: نظام حقوقى الهى (قرآن و....):
• ركن چهارم: رضايت و پذيرش مردم:
• سادگى نظام سياسى اسلامى:
• فضاى سياسى ظهور انديشه عدالت صحابه:
• ناديده گرفتن هدف اعلام شده:
• از غفلت بيرون آمدن:
• انديشه ها در خدمت وضع موجود:
• فصل سوم
• هدف از طرح نظريه عدالت تمام صحابه چيست؟
• 1ـ توجيه كردن:
• 2ـ مصونيّت از انتقاد:
• 3ـ سركوبى دشمنان معاويه و پيروانش:
• 4ـ تفرقه ميان مسلمين:
• 5ـ پيدايش نظريه عدالت تمام صحابه:
• راويان حديث:
• فضايل معاويه:
• نظر شافعى درباره معاويه:
• نظر حسن بصرى درباره معاويه:
• نظريه عدالت تمام صحابه رنگ اموى دارد:
• فصل چهارم
• ريشه هاى فقهى نظريه عدالت تمام صحابه
• مرجعيت فقهى:
• دو گونه مرجعيّت:
• دليل اهل سنت بر مرجعيت صحابه چيست؟
• مرجعيت اهل بيت و صحابه ثقه:
• دليل شيعه بر مرجعيت امامان اهل بيت چيست؟
• نقش اين دو مرجعيت:
• اختلاف ديدگاهها و نتايج:
• تعدّد مرجعيّت:
• حكم شرع در تعدد مرجعيت:
• لغو مرجعيّت شرعى:
• طرح نظريه عدالت تمام صحابه، تنها راه ايجاد مرجعيت بدلى:
• اگر اين نظريه از سوى حاكمان نبود شكست مى خورد:
• تبديل مرجعيت بدلى به مرجعيت شرعى:
• راه حل:
• در غياب مرجعيت شرعى:
• تقسيم بندى مذاهب فقهى:
• چرا ائمه اهل بيت (ع) را كنار زدند؟
• امتياز خويشاوندى مقدس:
• هدف از اين امتياز چيست؟
• مسئوليتهاى عترت پاك:
• علل برترى عترت:
• اين امتياز در طول تاريخ به يك دليل سياسى تبديل گرديد:
• برخورد سياسى حاكمان با اهل بيت:
• دو گونه قرابت:
• بركنارى عترت پاك:
• تأويل و توجيه ويژگى:
• فصل پنجم
• غرض از طرح نظريه عدالت تمام صحابه
• برابرى اوصاف:
• نمونه اى از واقعيت:
• نمونه اى ديگر:
• توضيح بيشتر:
• پرسش و تعجّب:
• اداى وظيفه
• برابرى در دفاع و مصونيت:
• در مقام بيان:
• امتيازات نظريه، براى صحابه:
• چند روايت براى تدبّر:
• پرسشها:
• فهماندن حجت به صورت غير مستقيم:
• توسعه در دايره فقاهت و فتوا:
• پيش شرط بر راويان:
•  بخش سوّم
• پيرامون مرجعيت
• فصل اول:
• مرجعيّت
• معنى و مفهوم مرجعيت؟
• رابطه ميان عقيده و مرجعيت:
• مرجعيّت، كارى كاملاً فنى و تخصصى است:
• تعدد مرجعيّت:
• تفاوت عقيده و مرجعيّت:
• ريشه يابى حكمت وجود مرجعيّت؟
• مرجعيت انكار ناپذير است:
• فصـل دوم
• پيـرامـون ديـن
• فصل دوم:
• دين (عقيده)
• دين چيست؟
• دو نوع عقيده:
• بشريت تاكنون دو نوع دين و عقيده را شناخته است.
• مراحل ايجاد اديان:
• امتيازات و برتريهاى دين اسلام:
• تصوّر يقينى:
• نظام حقوقى الهى:
• فصل سوم:
• تعيين مرجع با كيست؟
• وظايف مهم مرجع شرعى چيست؟
• مرجعيت در طول زندگانى پيامبر:
• مرجع بعد از وفات پيامبر (ص):
• نياز به مرجع پس از پيامبر:
• پرسشهايى است كه نياز به پاسخ دارد:
• فصل چهارم:
• موضع مسلمانان در قبال "مرجعيت" بعد از پيامبر (ص):
• مرجع بعد از پيامبر (ص) كيست؟
• بى پايگى انديشه رها كردن امت بدون مرجع:
• مرجع بعد از پيامبر (ص) نزد اهل سنت:
• مرجع از نظر اهل سنت:
• جانشين حاكم در مرجعيت كيست؟
• اهل سنت و مرجعيت گروهى:
• محدوده كار مراجع از نظر اهل سنت؟
• فصل پنجم
• مرجعيت بدلى:
• پى ريزى مرجعيت بَدَلى:
• رويارويى شديد:
• تحليل رويارويى با پيامبر اكرم
• نتايج اوليه برخورد:
• ظهور انديشه ترجيح تابع بر متبوع:
• دو حادثه مشابه:
• چه كسى پيروز است؟
• كنار زدن عترت پاك پيامبر:
• دسته بندى جديد مرجعيّت:
• نتيجه برخورد و معارضه:
• فصل ششم
• مرجع بعد از وفات پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم)) كيست؟
• نظر شيعه:
• مرجعى كه خدا تعيين نموده كيست؟
• دليل دشمنى اهل سنت با شيعه چيست؟
• شتابزدگى اهل سنت:
• پاسخ اين شتاب زدگى:
• دوگونه مرجعيت:
• هر دو مرجعيّت را خدا تعيين كرده است:
• دليل شرعى بر تعيين مرجعيت فردى از طرف خداى تعالى:
• نمونه هايى از نقل اعلام در روز غدير:
• تأكيد بر ولايت على((عليه السلام)):
• هدايت پس از پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم)):
• حجت پس از پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم)):
• مرجعيّت گروهى نزد شيعه:
• نتيجه پيروى شيعه از مرجعيت شرعى:
•  بخش چهارم
• رهبـرى و سياست
• فصل اول
• رهبرى سياسى
• 1ـ ضوابط حركت جامعه:
• 2ـ همبستگى دين الهى با رهبرى سياسى:
• امتيازات و شرايط رهبرى سياسى اسلامى:
• تشخيص شايستگى با كيست؟
• پذيرفتن گزينش الهى:
• نپذيرفتن گزينش الهى:
• اشكال گوناگون نپذيرفتن انتخاب الهى:
• فصل دوم
• رهبـرى سيـاسـى:
• 1ـ اراده الهى در مورد خلافت پيامبر (ص) قبل از آفرينش آدم((عليه السلام)):
• اندكى پيش از دعوت:
• پس از بعثت:
• اعلام خلافت بعد از نبوت:
• اعلام جانشين و تحكيم آن:
• 2ـ حديث اخوت و برادرى:
• 3ـ ولايت:
• ولايت و محبت على ولايت و محبت خدا است.
• اعلامهاى مكرر و تحكيم ولايت به دستور خداوند:
• فصل سوم
• على سيد مسلمين و پيشواى متقين است:
• برترين شايستگيهاى علمى ولىّ بعد از پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم)):
• ولايت و خلافت على از هر جهت امرى دينى و ايمانى است:
• ولىّ خدا و جانشين پيامبر، قهرمان اسلام:
• فصل چهارم
• ازدواج الهى على:
• بشارت:
• ذريه مباركه:
• منزل پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم)) و على:
• على وصىّ پيامبر است.
• انكار وصايت
• ويژگيهاى ولى و جانشين پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم))
• تثبيت مقام ولىّ و خليفه بعد از پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم))
• فصل پنجم
• مراسم تعيين جانشين پيامبر:
• 1 ـ مناسبت، حجة الوداع:
• جايگاه مراسم:
• فرمان الهى پيرامون نصب جانشين پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم))
• 1 ـ روايت حذيفه:
• 2 ـ روايت زيدبن ارقم:
• 3 ـ روايت براء بن عازب:
• 4 ـ روايت سعد بن ابى وقاص:
• 5 ـ روايت ديگر سعد:
• روايات تقطيع شده پيرامون نصب خليفه پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم)):
• حديث غدير قطعى و نصب خليفه يقينى است:
• روز غدير، عيد است:
• روزه روز غدير:
• فصل ششم
• با نصب امام دين كامل شد و نعمت به اتمام رسيد:
• ترتيب الهى براى انتقال منصب امامت:
• چه كسى بايد امام را تعيين كند؟
• اين امام برگزيده كيست؟
• چه كسى مى تواند براى پيامبر جانشين تعيين كند؟
• تعيين امام بعد از خليفه پيامبر به عهده كيست؟
• حكمت حصر امامت در اهل بيت:
• نقش امت در تعيين امام:
• جدايى ميان واقعيّت و مشروعيّت:
• امامان شرعى: (به نص شرعى دوازده نفرند كه به ترتيب عبارتند از)
• كشف آينده پيش روى امام و جانشين پيامبر:
• فروپاشى ساختار سياسى جاهلى:
• فصل هفتم
• بستر تاريخى و زمينه هاى مناسبى كه به دگرگونى و از ميان بردن رهبرى شرعى كمك كردند
• الف ـ خانواده هاى قريش:
• ب ـ ساختار سياسى:
• ت ـ كوشش براى برهم زدن ساختار موجود:
• ث ـ شايع شدن نبوت:
• ج ـ اعلام نبوت:
• ح ـ حفاظت بنى هاشم از پيامبر ((صلى الله عليه وآله وسلم)):
• خ ـ حسادت و حفظ ساختار سياسى نه محبت بتها:
• د ـ جنگ براى حفظ ساختار سياسى موجود نه براى حفاظت بتها:
• ذ ـ نبوت خاندان بنى هاشم تقديرى الهى بود:
• تلاش بنى اميّه براى جلوگيرى از نفوذ بنى هاشم:
• موجى نيرومند:
• س ـ اساس خلافت خويشاوندى است:
• ص ـ امواج خروشان و نيرومند انقلاب
• ض ـ ديدگاه شرع نسبت به شعار محروميّت بنى هاشم:
• نتايج منع بنى هاشم از خلافت
• 2ـ پاشيدن بذر اختلاف:
• 3 ـ همه صاحب حقند جز بنى هاشم:
• 4 ـ دگرگونى حقايق:
• فصل هشتم
• آغاز دگرگونى و انقلاب
• با پيامبر اكرم((صلى الله عليه وآله وسلم)) در بستر مرگ وشهادت:
• تحليل رويارويى با پيامبر((صلى الله عليه وآله وسلم)):
• نتايج اوليّه اين برخورد:
• 1ـ تفرقه و جدايى و گروه بندى:
• 2ـ پديد آمدن نيرويى هولناك:
• 3ـ ظهور انديشه سلطه جويى وترجيح تابع بر متبوع:
• دو حادثه مشابه:
• 4ـ غالب پيروز است:
• كنار زدن اهل بيت((عليهم السلام)):
• ياد آورى و ارتباط حوادث:
• عمر با تقسيم حاضرين به دو گروه به هدفش رسيد:
• دو انتخاب:
• ظاهرى شرعى و فريبنده:
• فصل نهم
• اهداف ومقاصد فاروق
• بهترين راه حل:
• در جستجوى راه حل:
• فاروق اين انديشه را پذيرفت:
• اتحاد قريش بر ضد ولى همچون اتحادشان بر ضد نبى:
• نقشه كشى قريش و مصيبت بنى هاشم:
• نقشه كشى ماهرانه:
• نخستين ثمره اين نقشه:
• نقشه كشى براى شكست بنى هاشم:
• آنچه مايه پيروزى و تحقق هدف شد:
• فرصت مناسب:
• بهترين وسيله شكست:
• اجتماع سقيفه:
• پرسشهاى بى پاسخ:
• چه كسى از سقيفه خبر آورد؟
• سخن دو نفر انصارى:
• فصل دهم
• تحليل موضوعى و نفى تصادف:
• ورود سه مهاجر به سقيفه:
• هدف آن سه مهاجر:
• حاضران در سقيفه:
• بزرگترين سرمايه فكرى انسان:
• دلايل شرعى پيرامون سقيفه:
• آنچه سه مهاجر در سقيفه انجام دادند:
• دليل شرعى سه مهاجر چيست؟
• خلاصه استدلال ابوبكر عليه انصار در سقيفه:
• خلاصه استدلال عمر عليه انصار در سقيفه:
• پاسخ انصار به ابوبكر و عمر:
• خليفه يكى از سه نفر است:
• نخستين بيعت كننده از انصار:
• نصب خليفه و بيعت با او:
• پاداش همكارى:
• پخش خبر و بيعت كردن:
• رويارويى و بر خورد نا برابر:
• داورى نخستين بيعت كننده از انصار:
• حركت سياسى:
• تهديد به كشتن:
• تلاش جهت جلب رضايت فاطمه:
• تصميم ابوبكر بر كناره گيرى:
• جايگاه نهايى ولىّ مؤمنين:
• علت ناخشنودى قريش از خلافت على:
• ترس از محظور:
• تقسيم عادلانه:
• طوايف قريش مانند يك خانواده:
• فصل يازدهم
• محروم شدن بنى هاشم از تمام حقوق سياسى
• چرا بنى هاشم را بركارى نمى گمارند؟
• رازِ نهان، آشكار مى شود:
• اعتراف فاروق:
• نظر فاروق در باره اين شعار:
• افراط در وفادارى به شعار:
• آيا خدا به اين شعار فرمان داده است؟
• علت تمسك فاروق به اين شعار:
• رفتار عمر با اهل بيت:
• بر سر دوراهى:
• حكومت و مخالفان:
• گروه مخالف بر سر دوراهى:
• دو راه در پيش روى أمت
• مردم دو دسته شدند:
• شيعه: